Nhiều người thi chứng chỉ theo thứ tự ngẫu nhiên rồi phát hiện cái đầu tiên không dùng vào việc gì. Thứ tự hợp lý phụ thuộc vào việc bạn muốn dùng nó cho mục đích nào.
- Thi cái gần nhất với nhu cầu sắp tới, không thi để tích luỹ
- Chứng chỉ có hạn thì thi sát lúc cần
- Chứng chỉ vĩnh viễn có thể thi sớm
- Đừng thi hai chứng chỉ trong cùng một quý
Nguyên tắc: hạn dùng quyết định thời điểm
Đây là điều đơn giản nhưng ít ai tính. Chứng chỉ vĩnh viễn như HSK, JLPT, DELF, Goethe thì thi lúc nào cũng được, thi sớm còn có động lực học tiếp. Chứng chỉ hai năm như IELTS, TOEIC, TOPIK, TCF thì phải tính ngược từ thời điểm nộp hồ sơ — thi sớm quá là phí tiền.
Ba nhóm mục tiêu và thứ tự tương ứng
Chọn nhóm gần với mình nhất.
Vì sao không nên thi hai chứng chỉ gần nhau
Ôn hai kỳ thi cùng lúc làm loãng cả hai, vì mỗi kỳ có dạng câu và mẹo riêng. Người ôn IELTS quen viết dài, chuyển sang TOEIC lại cần đọc nhanh chọn nhanh — hai kiểu tư duy khác nhau. Nên cách nhau ít nhất một quý, và ôn dứt điểm từng cái.
Sai lầm thường gặp
- Thi IELTS "cho có" khi chưa biết dùng vào việc gì
- Thi chứng chỉ hai năm quá sớm rồi hết hạn
- Ôn hai kỳ thi cùng lúc
Câu hỏi thường gặp
Chưa biết mục tiêu thì thi gì?
Chưa nên thi. Học tới B1 rồi lúc đó mục tiêu thường đã rõ hơn, và trình độ cũng đủ để thi được chứng chỉ có giá trị.
Có nên thi chứng chỉ thấp trước để lấy đà?
Với chứng chỉ rẻ và vĩnh viễn như JLPT N4 thì được. Với IELTS thì không đáng, vì lệ phí cao mà điểm thấp không dùng được.
Nhà tuyển dụng có xem chứng chỉ cũ không?
Có, nếu còn hạn. Chứng chỉ hết hạn vẫn chứng minh bạn từng đạt mức đó, nhưng không dùng nộp hồ sơ chính thức được.
